» Super Kategoria » Racjonalne decyzje w sytuacji szumu informacyjnego? Jak je podejmować.
21.04.2020
News

Racjonalne decyzje w sytuacji szumu informacyjnego? Jak je podejmować.

 

 

Wioletta Kastrau (WK) rozmawia z Arturem Negri (AN) o tym, jak poradzić sobie ze "smogiem informacyjnym" oraz jak wykorzystać umiejętność krytycznego myślenia do podejmowania trafnych decyzji.

 

(WK) Arturze, czy podobnie jak ja masz poczucie, że informacje nas zewsząd zalewają, a co więcej znaczna część z nich jest nic nie warta?

(AN) Dzięki internetowi informacje są powszechne i dostępne na cito. Jak mówisz, zalewają nas. Theodore Sturgeon, amerykański pisarz science fiction, stwierdził kiedyś dość dosadnie, że 90% informacji jest nic nie warta, to gówno. Wypowiedź ta przeszła do historii jako Prawo Sturgeona. Prof. Daniel Dennet, amerykański filozof, uznał ją za jeden z filarów krytycznego myślenia.
Chodzi o to, by dotrzeć do tych kilkunastu procent wartościowych informacji. Nie jest to łatwe. Publikowane teksty czy zdjęcia wydają się na pierwszy rzut oka wiarygodne. Są opatrzone nazwiskiem autora, danymi, a nawet różnymi ujęciami tematu. Kupujemy je, a nawet na ich podstawie podejmujemy decyzje. Moim zdaniem czynimy tak z m.in. powodów estetycznych. Podoba nam się dane ujęcie. Nie idziemy w głąb, czyli merytorycznie. Warto postawić sobie jednak najprostsze pytania: jakiego rodzaju dowodów użyto; jakie są źródła przedstawionych danych; co inni na ten temat mówią?

(WK) Jak więc radzić sobie z tym smogiem informacyjnym?

(AN)Recepta jest prosta: myśleć krytycznie. Myślenie krytyczne nie ma żadnego związku z krytykowaniem. To nurkowanie w głąb, wątpienie, dociekanie istoty rzeczy. Poszukiwanie prawdy. Życie prawdą, a nie złudzeniami.

Mogą nam pomóc w tym choćby dwie rzeczy. Pierwsza to świadomość zakłóceń poznawczych oraz nazwanie własnej pułapki myślenia. Jest ich wiele. Moja ulubiona to błąd potwierdzenia, który polega na tym, że poszukujemy tylko takich informacji, które wspierają nasze stanowisko; rugujemy zaś te, które jemu przeczą. Szukamy tego, co lubimy, co nam się podoba. Stąd moja uwaga o wyborach estetycznych w poszukiwaniu informacji.

Druga rzecz to rodzaje myślenia, o których mówi noblista, prof. Daniel Kahneman, amerykański psycholog. Zwraca on uwagę, że o naszym myśleniu decydują wspólnie dwa systemy. System 1 jest szybki, intuicyjny oraz emocjonalny. System 2 jest wolniejszy, działa w sposób bardziej przemyślany i logiczny. Którym posługujemy się zazwyczaj oraz w danej chwili?


(WK) W ostatnim czasie jesteśmy dodatkowo bombardowani informacjami nt. COVID-19. Czy jesteśmy w stanie wypracować takie mechanizmy, które umożliwią nam podejmowanie trafnych decyzji, a nie śmieciowych decyzji?

(AN) Manipulacji było zawsze dużo. W czasie obecnej pandemii wydaje się, że jest ich więcej. Najprostszym mechanizmem jest odróżnianie faktów od opinii. Niby to takie proste, a w praktyce to częsta trudność. Im dłużej zajmuję się myśleniem krytycznym tym częściej zauważam mylenie faktów z opiniami, nawet wśród ludzi bardzo świadomych i wykształconych.

Żeby w warunkach wzmożonego szumu informacyjnego podjąć racjonalną decyzję warto skorzystać z dobrodziejstw myślenia krytycznego. To praca nad swoją postawą, to skuteczne techniki i narzędzia. Zagłębiając się w istotę rzeczy, myśląc zdroworozsądkowo wyciągamy właściwe wnioski, a tym samym podejmujemy trafniejsze decyzje. Wzrasta dobrostan nasz i otoczenia. Warto zatem dotrzeć do tych kilkunastu procent wartościowych informacji.

Nasz ekspert: Artur Negri - trener biznesu, coach, wykładowca, filozof.
W Kozminski Executive Business School odpowiada za obszar myślenia krytycznego oraz Design Thinking. Prowadzi szkolenie w formie webinarium
pt. Racjonalne decyzje w sytuacji szumu informacyjnego.
 
Rozmawiała: Wioletta Kastrau – Business Development Manager w Akademii Leona Koźmińskiego. Pasjonatka zarządzania projektami. Certyfikowana project manager IPMA level D. Przekuwa pomysły w rezultaty.